We kunnen niet verhuizen naar Mars of Venus. We hebben maar één planeet aarde en daarmee zullen we het moeten doen. Nu en over vijftig jaar, als de babies van nu opa of oma worden. Eén en dezelfde aarde.
We hebben dus geen andere keuze dan die ene aarde zorgvuldig leefbaar te houden. Wat dat betreft zijn we niet op de goede weg. En daar verandering in brengen zal niet eenvoudig zijn. Al decennia lang wordt geroepen om de nieuwe prioriteitsstelling people, planet, profit. Maar we hebben profit al zó lang voorop gesteld dat we de planet daaraan feitelijk opgeofferd hebben. Terwijl we eigenlijk allemaal weten dat er zonder leefbare aarde geen toekomst is voor mensen en al helemaal niet voor onze economische ambities. Daarom vereist onze toekomst een nog veel verdergaande bijstelling van onze prioriteiten: namelijk planet, people, profit. Planet First dus.
Dat klinkt principieel en mooi, maar wat betekent het in de praktijk? Bijvoorbeeld dat economische vooruitgang niet langer betaald mag worden met ecologische áchteruitgang. Hoe? Door de waarde van onze natuurlijke rijkdommen als schone lucht, een koolstofarme atmosfeer, zuiver water en levensvatbare bossen te bepalen en elke aanslag daarop mee te nemen in de prijsbepaling van producten die ecologische schade veroorzaken. Zo hanteren we échte prijzen, die zichtbaar maken wat iets écht kost.
De voordelen zijn onmiddellijk duidelijk: de vervuiler betaalt, groene producten krijgen een prijsvoordeel en daardoor meer kans, de consument krijgt een duidelijker keuze bij zijn aankoopgedrag, de duurzame economie wordt gestimuleerd en onze natuurlijke rijkdommen worden gespaard. Zo heeft alles en iedereen baat bij het voorop stellen van de aarde.
Op deze wijze kunnen we de voorwaarden creëren voor noodzakelijke veranderingen. Maar er is meer nodig. Deze enorme omslag kan alleen lukken als overheid en samenleving inspirerende, overtuigende duurzaamheidsdoelen durven stellen, die burger en bedrijfsleven uitdagen om te participeren in de vraag welke koers we kiezen, om vervolgens creatief te innoveren binnen de bandbreedte van Planet First!
Een duurzame planeet is meer dan een optelsom van achtertuintjes. Het is daarom noodzakelijk om over de grenzen van nationale staten heen te kijken. Daarvoor hebben we bindende internationale afspraken en maatregelen nodig, bijvoorbeeld om de opwarming van de aarde binnen de perken te houden. Een voorbeeld? Rijke landen zullen in 2020 hun uitstoot van CO2 met 40% moeten hebben verminderd ten opzichte van 1990. En ook aan het structurele verlies aan natuurlijke rijkdommen en de onrustbarende mondiale verwoestijning dient paal en perk gesteld te worden. Planet First!
Deze maatschappelijke en economische omwenteling vereist een mentaliteitsverandering. De huidige optelsom van onze individuele voorkeuren en economische belangen leidt tot een uitkomst die niemand wil. Wij zullen ons bewust moeten worden van de gevolgen van ons eigen gedrag voor de kwaliteit van onze gezamenlijke planeet. Consumenten moeten weten wat de echte kosten zijn van hun inkopen. Burgers en politici moeten rekening houden met de effecten van de keuzes die ze maken. En onze kinderen moeten leren over de samenhang tussen economische oorzaken en ecologische gevolgen, over de aarde die ons voorspoed geven kan als wij haar en haar rijkdommen met respect en verstand behandelen. Planet First!
Alleen zo kunnen we er voor zorgen dat we een planeet achterlaten die toekomst biedt aan onze kinderen en komende generaties. Venus en Mars zijn geen alternatief. Dus Planet First!
1
